သန်းရွှေ: မြန်မာနိုင်ငံ၏ ခေါင်းဆောင်မှု သမိုင်းနှင့် အမွေအနှစ်

than shwe နှင့်ပတ်သတ်သော ပြည့်စုံသောလမ်းညွှန်သို့ ကြိုဆိုပါသည်

နိဒါန်း: သန်းရွှေဆိုတာ ဘယ်သူလဲ

မြန်မာ့နိုင်ငံရေးဇာတ်ခုံမှ သန်းရွှေ

သန်းရွှေဟူသော အမည်သည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ ခေတ်သစ်သမိုင်းတွင် မေ့မရနိုင်သော နိုင်ငံရေးခေါင်းဆောင်တစ်ဦးအဖြစ် ထင်ရှားသည်။ ၁၉၉၂ ခုနှစ်မှ ၂၀၁၁ ခုနှစ်အထိ မြန်မာနိုင်ငံ၏ အမြင့်ဆုံးခေါင်းဆောင်အဖြစ် တာဝန်ယူခဲ့သူ ၎င်းသည် နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့ (SLORC) နှင့် နောက်ပိုင်းတွင် နိုင်ငံတော် အေးချမ်းသာယာရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးကောင်စီ (SPDC) တို့၏ ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် တိုင်းပြည်ကို အုပ်ချုပ်ခဲ့သည်။ ၎င်း၏ ဦးဆောင်မှုအောက်တွင် မြန်မာနိုင်ငံသည် နိုင်ငံရေး၊ စီးပွားရေးနှင့် လူမှုရေး ကဏ္ဍအသီးသီးတွင် အပြောင်းအလဲများစွာကို ကြုံတွေ့ခဲ့ရသည်။

စစ်ဘဝမှ အာဏာပိုင်အဖြစ်

၁၉၃၃ ခုနှစ်တွင် မွေးဖွားခဲ့သော သန်းရွှေသည် ၁၉၅၃ ခုနှစ်တွင် မြန်မာ့တပ်မတော်သို့ ဝင်ရောက်ခဲ့ပြီး စစ်ဘက်ဆိုင်ရာ အဆင့်ဆင့်ကို တက်လှမ်းခဲ့သူဖြစ်သည်။ စစ်ထောက်လှမ်းရေးဌာနတွင် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့ပြီးနောက်ပိုင်းတွင် တပ်ရင်းမှူး၊ တပ်မမှူး စသည့်ရာထူးများအပြင် ဒေသဆိုင်ရာ စစ်တိုင်းမှူးအဖြစ်ပါ တာဝန်ယူခဲ့သည်။ ၎င်း၏ စစ်ဘက်ဆိုင်ရာ အတွေ့အကြုံများနှင့် ခိုင်မာသော စစ်ရေးနောက်ခံသည် ၎င်းအား နိုင်ငံရေးဇာတ်ခုံသို့ တက်လှမ်းရန် အခြေခံကောင်းများ ဖြစ်စေခဲ့သည်။ ၁၉၈၈ ခုနှစ် အရေးအခင်းအပြီး နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့ (SLORC) ပေါ်ပေါက်လာချိန်တွင် သန်းရွှေသည် အရေးပါသော အခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်လာခဲ့သည်။

မြန်မာ့ခေါင်းဆောင်အဖြစ် ရပ်တည်ခြင်း

၁၉၉၂ ခုနှစ်တွင် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးစောမောင် ရာထူးမှ အနားယူပြီးနောက် သန်းရွှေသည် SLORC ၏ ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် တာဝန်ယူခဲ့ပြီး တိုင်းပြည်၏ အမြင့်ဆုံး အာဏာကို စတင်ကိုင်စွဲခဲ့သည်။ ၎င်း၏ ခေါင်းဆောင်မှုအောက်တွင် SLORC ကို နိုင်ငံတော် အေးချမ်းသာယာရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးကောင်စီ (SPDC) အဖြစ် ပြောင်းလဲဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ ဤကာလသည် မြန်မာနိုင်ငံအတွက် နိုင်ငံတကာ၏ ဖိအားပေးမှုများ၊ ပြည်တွင်းငြိမ်းချမ်းရေး ဆွေးနွေးပွဲများ၊ စီးပွားရေး ပြုပြင်ပြောင်းလဲမှုများနှင့် ၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ ရေးဆွဲအတည်ပြုခြင်း စသည့် အရေးပါသော အဖြစ်အပျက်များစွာဖြင့် ပြည့်နှက်နေခဲ့သည်။ than shwe ၏ ခေါင်းဆောင်မှုပုံစံသည် ခိုင်မာပြတ်သားပြီး ဗဟိုချုပ်ကိုင်မှုအားကောင်းသော အစိုးရစနစ်ကို ဖော်ဆောင်ခဲ့သည်။

ခေါင်းဆောင်မှုကာလ (၁၉၉၂-၂၀၁၁)

၁၉၉၂ ခုနှစ်တွင် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးစောမောင် ရာထူးမှ အနားယူပြီးနောက် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးသန်းရွှေသည် နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့ (နဝတ) ၏ ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် တာဝန်ယူခဲ့ပြီး နောက်ပိုင်းတွင် နိုင်ငံတော်အေးချမ်းသာယာရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးကောင်စီ (နယက) အဖြစ် အမည်ပြောင်းလဲခဲ့သည်။ ၎င်း၏ ဦးဆောင်မှုကာလသည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမိုင်းတွင် အရေးပါသော အပြောင်းအလဲများစွာ ပေါ်ပေါက်ခဲ့သည့် နှစ် ၂၀ နီးပါးကြာမြင့်ခဲ့သည်။

အဓိက မူဝါဒများနှင့် ဆုံးဖြတ်ချက်များ

ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးသန်းရွှေ လက်ထက်တွင် အဓိက မူဝါဒများမှာ-

• အမျိုးသားပြန်လည်သင့်မြတ်ရေး ကြိုးပမ်းမှုများ- ၎င်း၏ အစောပိုင်းကာလများတွင် တိုင်းရင်းသား လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့အစည်းများနှင့် အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေး သဘောတူညီချက်များစွာကို လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့သည်။ ဥပမာအားဖြင့်၊ ကချင်လွတ်မြောက်ရေးတပ်မတော် (KIO) နှင့် ၁၉၉၄ ခုနှစ်တွင် အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေး သဘောတူညီမှု ရရှိခဲ့သည်။
• စီးပွားရေးမူဝါဒ ပြောင်းလဲမှုများ- ဗဟိုချုပ်ကိုင်မှုလျှော့ချကာ စျေးကွက်စီးပွားရေးစနစ်သို့ အသွင်ကူးပြောင်းရန် အားထုတ်မှုများ ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ နိုင်ငံခြားရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုများကို ဆွဲဆောင်ရန် ကြိုးပမ်းခဲ့သော်လည်း နိုင်ငံတကာ ပိတ်ဆို့အရေးယူမှုများကြောင့် အခက်အခဲများစွာ ရင်ဆိုင်ခဲ့ရသည်။
• အခြေခံအဆောက်အအုံ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေး- လမ်းများ၊ တံတားများ၊ ဆည်မြောင်းများ စသည့် အခြေခံအဆောက်အအုံ စီမံကိန်းကြီးများကို အလေးပေး ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။

ပြည်တွင်းရေး အခြေအနေများ

ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးသန်းရွှေ လက်ထက် ပြည်တွင်းရေး အခြေအနေများမှာ ရှုပ်ထွေးခဲ့သည်။

• လူ့အခွင့်အရေး- အစိုးရ၏ ဖိနှိပ်မှုများ၊ နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားများ ရှိနေခြင်းနှင့် လွတ်လပ်စွာ ထုတ်ဖော်ပြောဆိုခွင့် ကန့်သတ်ခံရခြင်းတို့ကြောင့် နိုင်ငံတကာ၏ ပြင်းထန်သော ဝေဖန်မှုများကို ခံခဲ့ရသည်။ ၁၉၉၀ ပြည့်နှစ် ရွေးကောက်ပွဲရလဒ်များကို အသိအမှတ်မပြုခြင်းနှင့် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်အား နေအိမ်အကျယ်ချုပ်ချထားခြင်းတို့သည် အဓိက ပြဿနာများ ဖြစ်ခဲ့သည်။
• ပညာရေး- ပညာရေးကဏ္ဍတွင် စာသင်ကျောင်းများ တိုးချဲ့ဖွင့်လှစ်ခြင်းနှင့် တက္ကသိုလ်များ တည်ထောင်ခြင်းများ ရှိခဲ့သော်လည်း ပညာရေးအရည်အသွေး ကန့်သတ်ချက်များ၊ နိုင်ငံရေးအရ ကန့်သတ်မှုများကြောင့် စိန်ခေါ်မှုများစွာ ရင်ဆိုင်ခဲ့ရသည်။
• စီးပွားရေး- သဘာဝဓာတ်ငွေ့၊ သစ်နှင့် ကျောက်မျက်ရတနာ ကဲ့သို့သော သယံဇာတများမှ ဝင်ငွေများ ရရှိခဲ့သော်လည်း နိုင်ငံတကာ ပိတ်ဆို့မှုများ၊ အဂတိလိုက်စားမှုများနှင့် အုပ်ချုပ်မှု အားနည်းချက်များကြောင့် ပြည်သူအများစု၏ စီးပွားရေးအခြေအနေမှာ ခက်ခဲနေဆဲ ဖြစ်ခဲ့သည်။

ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးသန်းရွှေ၏ ခေါင်းဆောင်မှုကာလသည် မြန်မာနိုင်ငံအတွက် စိန်ခေါ်မှုများနှင့် ပြောင်းလဲမှုများဖြင့် ပြည့်နှက်နေသည့် ကာလတစ်ခု ဖြစ်ခဲ့သည်။ ၎င်း၏ ဆုံးဖြတ်ချက်များသည် မြန်မာ့လူ့အဖွဲ့အစည်းနှင့် နိုင်ငံရေး အနာဂတ်အပေါ် ရေရှည်အကျိုးသက်ရောက်မှုများ ရှိခဲ့သည်။ ဤခေါင်းဆောင်မှုကာလနှင့် ပတ်သက်၍ ပိုမိုသိရှိလိုပါက than shwe အကြောင်း လေ့လာနိုင်ပါသည်။

နိုင်ငံတကာ ဆက်ဆံရေး

အနောက်နိုင်ငံများနှင့် ဆက်ဆံရေး

သန်းရွှေ ဦးဆောင်သော မြန်မာနိုင်ငံသည် ၎င်း၏ အုပ်ချုပ်ရေးကာလတစ်လျှောက် အနောက်နိုင်ငံများနှင့် ရှုပ်ထွေးပြီး တင်းမာသော ဆက်ဆံရေးကို ထိန်းသိမ်းခဲ့သည်။ ဒီမိုကရေစီ နှင့် လူ့အခွင့်အရေးဆိုင်ရာ ကိစ္စရပ်များကြောင့် အနောက်နိုင်ငံများဖြစ်သည့် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၊ ဥရောပသမဂ္ဂနှင့် ဗြိတိန်တို့က မြန်မာနိုင်ငံအပေါ် စီးပွားရေးပိတ်ဆို့မှုများစွာ ချမှတ်ခဲ့သည်။ ဤပိတ်ဆို့မှုများသည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ စီးပွားရေးဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုကို အဟန့်အတားဖြစ်စေခဲ့ပြီး နိုင်ငံတကာ ကုန်သွယ်မှုနှင့် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုများကို ကန့်သတ်ခဲ့သည်။ ဥပမာအားဖြင့်၊ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုသည် ၁၉၉၀ ပြည့်လွန်နှစ်များနှောင်းပိုင်းတွင် မြန်မာနိုင်ငံမှ ကုန်ပစ္စည်းတင်သွင်းမှုကို ပိတ်ပင်ခဲ့ပြီး၊ ဥရောပသမဂ္ဂသည်လည်း လက်နက်ရောင်းချမှုနှင့် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုများကို ကန့်သတ်ခဲ့သည်။ ယင်းသို့သော ဖိအားများကြားမှပင် စစ်အစိုးရသည် ၎င်း၏မူဝါဒများကို ပြောင်းလဲရန် ငြင်းဆန်ခဲ့ပြီး၊ နိုင်ငံ၏ ပြည်တွင်းရေးကို ဝင်ရောက်စွက်ဖက်ခြင်းအဖြစ် ရှုမြင်ခဲ့သည်။

အာဆီယံနှင့် အိမ်နီးချင်းနိုင်ငံများ (တရုတ်၊ အိန္ဒိယ) နှင့် ဆက်ဆံရေး

အနောက်နိုင်ငံများနှင့် ဆက်ဆံရေး တင်းမာနေချိန်တွင် သန်းရွှေအစိုးရသည် အာဆီယံအဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများနှင့် အိမ်နီးချင်းနိုင်ငံများဖြစ်သည့် တရုတ်နှင့် အိန္ဒိယတို့နှင့် ဆက်ဆံရေးကို အလေးထား မြှင့်တင်ခဲ့သည်။

• အာဆီယံ: မြန်မာနိုင်ငံသည် ၁၉၉၇ ခုနှစ်တွင် အာဆီယံအဖွဲ့ဝင် ဖြစ်လာခဲ့ပြီး၊ ဒေသတွင်း ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုနှင့် သံတမန်ရေးရာ ကိစ္စရပ်များတွင် ပါဝင်ခဲ့သည်။ အာဆီယံအဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများသည် မြန်မာနိုင်ငံအပေါ် တိုက်ရိုက်ဖိအားပေးမှုများထက် “ထိတွေ့ဆက်ဆံရေး” မူဝါဒကို ကျင့်သုံးခဲ့သည်။
• တရုတ်: တရုတ်နိုင်ငံသည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ အကြီးမားဆုံးသော ကုန်သွယ်ဖက်နှင့် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံသူဖြစ်လာခဲ့သည်။ စီးပွားရေးနှင့် စစ်ရေးအရ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုများ အဆက်မပြတ် တိုးတက်ခဲ့သည်။ ဥပမာအားဖြင့်၊ တရုတ်သည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ သဘာဝဓာတ်ငွေ့နှင့် ရေအားလျှပ်စစ်စီမံကိန်းများတွင် အဓိက ရင်းနှီးမြှုပ်နှံခဲ့သည်။
• အိန္ဒိယ: အိန္ဒိယသည်လည်း ၎င်း၏ “အရှေ့မျှော်မူဝါဒ” (Look East Policy) အရ မြန်မာနိုင်ငံနှင့် ဆက်ဆံရေးကို တိုးမြှင့်ခဲ့သည်။ စီးပွားရေး၊ စွမ်းအင်နှင့် နယ်စပ်လုံခြုံရေးဆိုင်ရာ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုများ ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။

နိုင်ငံတကာ၏ ဝေဖန်မှုများနှင့် တုံ့ပြန်မှုများ

သန်းရွှေ၏ အုပ်ချုပ်ရေးကာလတစ်လျှောက် နိုင်ငံတကာအသိုင်းအဝိုင်းမှ ပြင်းထန်သော ဝေဖန်မှုများ မကြာခဏ ကြုံတွေ့ခဲ့ရသည်။ အထူးသဖြင့် ဒီမိုကရေစီ ခေါင်းဆောင် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်အား နေအိမ်အကျယ်ချုပ်ချထားခြင်း၊ လူ့အခွင့်အရေး ချိုးဖောက်မှုများ၊ တိုင်းရင်းသား လက်နက်ကိုင်ပဋိပက္ခများနှင့် ၂၀၀၇ ခုနှစ် ရွှေဝါရောင်တော်လှန်ရေးကို အကြမ်းဖက် နှိမ်နင်းခြင်းတို့ကြောင့် နိုင်ငံတကာ၏ ပြစ်တင်ရှုတ်ချခြင်းကို ခံခဲ့ရသည်။ ဤဝေဖန်မှုများကို စစ်အစိုးရက နိုင်ငံ၏ ပြည်တွင်းရေးကို ဝင်ရောက်စွက်ဖက်ခြင်းအဖြစ် ရှုမြင်ပြီး၊ နိုင်ငံတော်၏ အချုပ်အခြာအာဏာကို ကာကွယ်ရန် လိုအပ်ကြောင်း ပြန်လည် တုံ့ပြန်ခဲ့သည်။ မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံတကာ ဆက်ဆံရေးနှင့် ပတ်သက်၍ ပိုမိုသိရှိလိုပါက than shwe အကြောင်းကို လေ့လာနိုင်ပါသည်။

နေပြည်တော် တည်ဆောက်ခြင်းနှင့် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ (၂၀၀၈)

နေပြည်တော်သို့ မြို့တော်ပြောင်းရွှေ့ခြင်း

ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးသန်းရွှေ လက်ထက်တွင် အထင်ရှားဆုံးနှင့် အငြင်းပွားဖွယ်အကောင်းဆုံး ဆုံးဖြတ်ချက်များထဲမှ တစ်ခုမှာ မြန်မာနိုင်ငံ၏ မြို့တော်ကို ရန်ကုန်မှ နေပြည်တော်သို့ ရွှေ့ပြောင်းခြင်းပင်ဖြစ်သည်။ ၂၀၀၅ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလ ၆ ရက်နေ့တွင် ဤရုတ်တရက် ပြောင်းရွှေ့မှုသည် ပြည်တွင်းပြည်ပမှ အံ့အားသင့်မှုများနှင့် ဝေဖန်မှုများစွာကို ဖြစ်ပေါ်စေခဲ့သည်။

မြို့တော်ပြောင်းရွှေ့ရခြင်းနှင့် ပတ်သက်၍ အစိုးရဘက်မှ တရားဝင်ထုတ်ပြန်ချက်များမှာ-

• ပထဝီဝင်အနေအထားအရ အချက်အချာကျခြင်း: နေပြည်တော်သည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဗဟိုတွင် တည်ရှိပြီး တိုင်းဒေသကြီးနှင့် ပြည်နယ်အားလုံးသို့ သွားလာရလွယ်ကူစေရန် ရည်ရွယ်သည်။
• လုံခြုံရေးအရ အားသာချက်များ: ရန်ကုန်မြို့သည် ကမ်းရိုးတန်းနှင့် နီးကပ်စွာ တည်ရှိပြီး ပင်လယ်ပြင်မှ လာရောက်နိုင်သည့် ရန်သူများ၏ ခြိမ်းခြောက်မှုများကို ပိုမိုခံရနိုင်သည့်အတွက် လုံခြုံရေးအရ ပိုမိုကောင်းမွန်သော နေရာကို ရွေးချယ်ခြင်းဖြစ်သည်။
• လူဦးရေထူထပ်မှု: ရန်ကုန်မြို့၏ လူဦးရေ တိုးတက်လာမှုနှင့် မြို့ပြဆိုင်ရာ ပြဿနာများကို ဖြေရှင်းရန် ရည်ရွယ်သည်။

သို့သော်လည်း ဝေဖန်သူများကမူ ဤပြောင်းရွှေ့မှုသည် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးသန်းရွှေ၏ နက္ခတ္တဗေဒဆိုင်ရာ ယုံကြည်ချက်များ၊ အာဏာကို စုစည်းလိုသော ဆန္ဒ သို့မဟုတ် အမေရိကန်၏ ကျူးကျော်မှုကို စိုးရိမ်သောကြောင့် ဖြစ်နိုင်ကြောင်း ထောက်ပြခဲ့ကြသည်။ နေပြည်တော်သည် အစိုးရအဖွဲ့ဝင်များနှင့် စစ်တပ်အတွက် အထူးဒီဇိုင်းထုတ်ထားသည့် ကျယ်ဝန်းသော၊ အပြည့်အစုံ ကာကွယ်ထားသော မြို့တော်အဖြစ် ပေါ်ထွက်လာခဲ့သည်။

၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ ရေးဆွဲအတည်ပြုခြင်း

ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးသန်းရွှေ၏ အုပ်ချုပ်မှုကာလ၏ အရေးကြီးဆုံး အမွေအနှစ်များထဲမှ တစ်ခုမှာ ၂၀၀၈ ခုနှစ် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေကို ရေးဆွဲအတည်ပြုခြင်းဖြစ်သည်။ ဤဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေသည် ၂၀၁၁ ခုနှစ်တွင် အရပ်သားအစိုးရသို့ အသွင်ကူးပြောင်းမှုအတွက် လမ်းခင်းပေးခဲ့ပြီး မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံရေးအနာဂတ်ကို ပုံဖော်ခဲ့သည်။

• ရေးဆွဲခြင်းလုပ်ငန်းစဉ်: ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေကို အမျိုးသားညီလာခံမှတစ်ဆင့် နှစ်ပေါင်းများစွာကြာအောင် ရေးဆွဲခဲ့သည်။ ဤညီလာခံကို စစ်အစိုးရက ရွေးချယ်ထားသော ကိုယ်စားလှယ်များဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားပြီး အတိုက်အခံပါတီများနှင့် အရပ်ဘက်အဖွဲ့အစည်းများ၏ ပါဝင်မှုကို ကန့်သတ်ထားခဲ့သည်။
• ပြည်လုံးကျွတ် ဆန္ဒခံယူပွဲ: ၂၀၀၈ ခုနှစ် မေလတွင် နာဂစ်မုန်တိုင်း တိုက်ခတ်ပြီး မကြာမီ ပြည်လုံးကျွတ် ဆန္ဒခံယူပွဲကို ကျင်းပခဲ့သည်။ မုန်တိုင်းဒဏ်သင့်ဒေသများတွင် ဆန္ဒခံယူပွဲကို ရွှေ့ဆိုင်းခဲ့သော်လည်း ကျန်ဒေသများတွင် ဆက်လက်ကျင်းပခဲ့ပြီး အတိုက်အခံများနှင့် နိုင်ငံတကာအဖွဲ့အစည်းများက လုပ်ငန်းစဉ်၏ တရားဝင်မှုကို မေးခွန်းထုတ်ခဲ့ကြသည်။
• အဓိကအချက်များ:
  • စစ်တပ်၏ ပါဝင်မှု: လွှတ်တော်အမတ်နေရာ၏ ၂၅% ကို စစ်တပ်က ခန့်အပ်ထားသော ကိုယ်စားလှယ်များအတွက် သီးသန့်ထားရှိပြီး ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန၊ ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဌာနနှင့် နယ်စပ်ရေးရာဝန်ကြီးဌာနတို့ကို စစ်တပ်အောက်တွင် ထားရှိသည်။
  • သမ္မတရာထူးအတွက် အရည်အချင်းသတ်မှတ်ချက်: နိုင်ငံခြားသား ခင်ပွန်း/ဇနီး သို့မဟုတ် သားသမီးရှိသူ မည်သူမဆို သမ္မတရာထူးအတွက် အရည်အချင်းမပြည့်မီဟု သတ်မှတ်ထားခြင်းကြောင့် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်အား သမ္မတဖြစ်ခွင့် မရစေရန် ရည်ရွယ်သည်ဟု ယူဆခဲ့ကြသည်။
  • တိုင်းရင်းသားအခွင့်အရေးများ: တိုင်းရင်းသားလူမျိုးစုများအတွက် ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသများ သတ်မှတ်ပေးခဲ့သော်လည်း ဗဟိုအစိုးရ၏ အခွင့်အာဏာကို ဆက်လက်ထိန်းချုပ်ထားသည်။

၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေသည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံရေးစနစ်ကို ပြောင်းလဲစေခဲ့သော်လည်း စစ်တပ်၏ အခန်းကဏ္ဍကို တရားဝင်ဖြစ်စေပြီး ဒီမိုကရေစီ အသွင်ကူးပြောင်းရေးအတွက် အတားအဆီးများ ကျန်ရှိနေဆဲဟု ဝေဖန်သူများက မြင်ခဲ့ကြသည်။ ဤဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေသည် ယနေ့တိုင် မြန်မာ့နိုင်ငံရေးတွင် အရေးပါသော အခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်နေဆဲဖြစ်သည်။ ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး than shwe ၏ အမွေအနှစ်များကို လေ့လာရာတွင် ဤအချက်များသည် အဓိကကျသော အစိတ်အပိုင်းများဖြစ်သည်။

ရာထူးမှ အနားယူခြင်းနှင့် အမွေအနှစ်

ရာထူးလက်လွှဲပြောင်းပေးခြင်း

ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးသန်းရွှေသည် ၂၀၁၁ ခုနှစ်တွင် ၎င်း၏ရာထူးမှ ဆင်းသက်ပြီး အရပ်သားအစိုးရတစ်ရပ်သို့ အာဏာကို လွှဲပြောင်းပေးခဲ့သည်မှာ မြန်မာ့သမိုင်းတွင် မှတ်တိုင်တစ်ခု ဖြစ်ခဲ့သည်။ ၎င်းသည် နိုင်ငံတော်အေးချမ်းသာယာရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးကောင်စီ (SPDC) ကို ဖျက်သိမ်းပြီး ၂၀၁၀ ရွေးကောက်ပွဲမှ ပေါ်ပေါက်လာသော ဦးသိန်းစိန် ဦးဆောင်သည့် အရပ်သားအစိုးရထံ တရားဝင် အာဏာလွှဲပြောင်းပေးခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ဤအသွင်ကူးပြောင်းမှုသည် နိုင်ငံတကာအသိုင်းအဝိုင်း၏ စိတ်ဝင်စားမှုကို ဆွဲဆောင်ခဲ့ပြီး မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံရေးရှုခင်းတွင် အပြောင်းအလဲများစွာကို ဖြစ်ပေါ်စေခဲ့သည်။ သို့သော်လည်း ၎င်း၏အာဏာလွှဲပြောင်းပေးခြင်းသည် နိုင်ငံရေးစင်မြင့်မှ လုံးဝပျောက်ကွယ်သွားခြင်းမဟုတ်ဘဲ နောက်ကွယ်မှ သြဇာလွှမ်းမိုးမှုများ ဆက်လက်ရှိနေဆဲဖြစ်ကြောင်း သုံးသပ်သူများက မှတ်ချက်ပြုခဲ့ကြသည်။ ဥပမာအားဖြင့်၊ ဦးသိန်းစိန်အစိုးရ၏ အရေးပါသော ဆုံးဖြတ်ချက်အချို့တွင် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးသန်းရွှေ၏ အကြံဉာဏ်များ ပါဝင်ခဲ့သည်ဟု ယူဆရသည်။

မြန်မာ့နိုင်ငံရေးအပေါ် သြဇာလွှမ်းမိုးမှုနှင့် အမွေအနှစ်

ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးသန်းရွှေ၏ အုပ်ချုပ်မှုသက်တမ်းသည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံရေး၊ စီးပွားရေးနှင့် လူမှုရေးနယ်ပယ်များအပေါ် နက်ရှိုင်းသော သက်ရောက်မှုများ ရှိခဲ့သည်။ ၎င်း၏အမွေအနှစ်ကို သုံးသပ်ရာတွင် အမြင်အမျိုးမျိုးရှိသည်ကို တွေ့ရသည်။

• ပြုပြင်ပြောင်းလဲရေးအတွက် အခြေခံအုတ်မြစ်ချခဲ့သူ: အချို့သူများကမူ ၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေရေးဆွဲခြင်းနှင့် ၂၀၁၀ ရွေးကောက်ပွဲကျင်းပခြင်းတို့သည် ဒီမိုကရေစီအသွင်ကူးပြောင်းရေးအတွက် မလွဲမရှောင်သာသော အဆင့်များဖြစ်ပြီး ၎င်းမှ စနစ်တကျ ပြင်ဆင်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်ဟု ရှုမြင်ကြသည်။
• အာဏာရှင်ဆန်သော အုပ်ချုပ်ရေးစနစ်: အခြားတစ်ဖက်တွင်မူ ၎င်း၏အုပ်ချုပ်မှုသည် အာဏာရှင်ဆန်ပြီး လူ့အခွင့်အရေးချိုးဖောက်မှုများ၊ စီးပွားရေးမညီမျှမှုများနှင့် နိုင်ငံတကာနှင့် ဆက်ဆံရေးတင်းမာမှုများကို ဖြစ်ပေါ်စေခဲ့သည်ဟု ဝေဖန်ကြသည်။ နေပြည်တော်တည်ဆောက်ခြင်းကဲ့သို့သော စီမံကိန်းကြီးများသည် နိုင်ငံ၏ဘဏ္ဍာရေးအပေါ် ဝန်ထုပ်ဝန်ပိုးဖြစ်စေခဲ့ကြောင်းလည်း ထောက်ပြကြသည်။
• စစ်တပ်၏အခန်းကဏ္ဍကို ခိုင်မာစေခြင်း: ၎င်းသည် မြန်မာ့နိုင်ငံရေးတွင် စစ်တပ်၏ အခန်းကဏ္ဍကို ခိုင်မာစွာ ထိန်းသိမ်းထားနိုင်ခဲ့ပြီး ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေအရ စစ်တပ်ကို အရေးပါသော နေရာပေးထားခဲ့သည်။

ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးသန်းရွှေသည် မြန်မာ့နိုင်ငံရေးတွင် ဆယ်စုနှစ်နှစ်ခုနီးပါး အဓိကကျသော အခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်ခဲ့သူဖြစ်ပြီး ၎င်း၏ဆုံးဖြတ်ချက်များနှင့် လုပ်ဆောင်ချက်များသည် နိုင်ငံ၏ အနာဂတ်လမ်းကြောင်းကို ပုံဖော်ခဲ့သည်။ ၎င်း၏အုပ်ချုပ်မှုအပေါ် သုံးသပ်ချက်များသည် ရှုပ်ထွေးပြီး ဘက်ပေါင်းစုံမှ ရှုမြင်ရန် လိုအပ်ပါသည်။ ၎င်း၏ အမွေအနှစ်သည် မြန်မာ့သမိုင်းတွင် အငြင်းပွားဖွယ်ရာ အခန်းတစ်ခန်းအဖြစ် ဆက်လက်တည်ရှိနေမည်ဖြစ်သည်။ ၎င်း၏ နောက်ပိုင်းကာလများတွင် နိုင်ငံရေးမှ အနားယူခဲ့သော်လည်း ၎င်း၏သြဇာလွှမ်းမိုးမှုသည် မြန်မာ့နိုင်ငံရေးတွင် ခိုင်မာစွာကျန်ရှိနေဆဲဖြစ်ကြောင်း than shwe အကြောင်း လေ့လာခြင်းဖြင့် တွေ့မြင်နိုင်သည်။

နိဂုံး

မြန်မာ့သမိုင်းတွင် သန်းရွှေ၏ အခန်းကဏ္ဍသည် ရှုပ်ထွေးပြီး ငြင်းခုံဖွယ်ရာများစွာရှိသည့် အမွေအနှစ်တစ်ခုအဖြစ် ကျန်ရစ်ခဲ့သည်။ ၎င်း၏ခေါင်းဆောင်မှုသည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံရေး၊ စီးပွားရေးနှင့် လူမှုရေးရှုထောင့်များစွာကို ရေရှည်အကျိုးသက်ရောက်မှုများစွာ ကျန်ရစ်ခဲ့သည်။

အမွေအနှစ်၏ ရှုပ်ထွေးမှုများ

သန်းရွှေ၏ အမွေအနှစ်ကို သုံးသပ်ရာတွင် အောက်ပါအချက်များကို ထည့်သွင်းစဉ်းစားရန် လိုအပ်သည်-

• နိုင်ငံရေး ပြုပြင်ပြောင်းလဲမှုများ: ၎င်း၏လက်အောက်တွင် ၂၀၀၈ ခုနှစ် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေကို ရေးဆွဲအတည်ပြုခဲ့ပြီး ၂၀၁၀ ခုနှစ်တွင် ရွေးကောက်ပွဲများ ကျင်းပကာ အရပ်သားအစိုးရတစ်ရပ်သို့ အသွင်ကူးပြောင်းမှုလမ်းကြောင်းကို စတင်ခဲ့သည်။ ဤလုပ်ရပ်များသည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံရေးအနာဂတ်အတွက် အခြေခံအုတ်မြစ်တစ်ခုကို ချမှတ်ပေးခဲ့သည်။ သို့သော်လည်း ဤအသွင်ကူးပြောင်းမှုသည် စစ်တပ်၏ ဩဇာအာဏာကို ဆက်လက်ထိန်းသိမ်းထားနိုင်ရန် ရည်ရွယ်သည်ဟု ဝေဖန်မှုများလည်း ရှိခဲ့သည်။
• စီးပွားရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှု: နေပြည်တော်တည်ဆောက်ခြင်းကဲ့သို့ ကြီးမားသည့် စီမံကိန်းများကို အကောင်အထည်ဖော်ခဲ့သော်လည်း စီးပွားရေးပြုပြင်ပြောင်းလဲမှုများမှာ နှေးကွေးခဲ့ပြီး ပြည်သူများ၏ လူနေမှုအဆင့်အတန်း မြှင့်တင်ရေးတွင် ထင်သလောက် အောင်မြင်မှုမရခဲ့ပေ။ နိုင်ငံတကာ၏ ပိတ်ဆို့အရေးယူမှုများကြောင့် မြန်မာ့စီးပွားရေးသည် ကမ္ဘာ့စီးပွားရေးနှင့် အလှမ်းဝေးခဲ့ရသည်။
• လူ့အခွင့်အရေးနှင့် ဒီမိုကရေစီ: သန်းရွှေ အုပ်ချုပ်ခဲ့သည့် ကာလတစ်လျှောက်လုံးတွင် လူ့အခွင့်အရေးချိုးဖောက်မှုများ၊ နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားများ ဖမ်းဆီးချုပ်နှောင်မှုများနှင့် ဒီမိုကရေစီ လှုပ်ရှားမှုများကို ဖိနှိပ်မှုများစွာ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည်။ ဤအချက်များသည် ၎င်း၏ အမွေအနှစ်အပေါ် အမည်းစက်များအဖြစ် ကျန်ရှိနေခဲ့သည်။

မြန်မာ့သမိုင်းတွင် ရာထူး

သန်းရွှေသည် မြန်မာနိုင်ငံကို ဆယ်စုနှစ်နှစ်ခုနီးပါး အုပ်ချုပ်ခဲ့ပြီး ၎င်း၏ဆုံးဖြတ်ချက်များသည် နိုင်ငံ၏လမ်းကြောင်းကို အကြီးအကျယ် ပုံဖော်ခဲ့သည်။ မြန်မာနိုင်ငံအား ကမ္ဘာ့အလယ်တွင် ၎င်း၏ကိုယ်ပိုင်နည်းလမ်းဖြင့် ရပ်တည်နိုင်ရန် ကြိုးပမ်းခဲ့သော်လည်း နိုင်ငံတကာနှင့် ဆက်ဆံရေးတွင် အခက်အခဲများစွာ ရင်ဆိုင်ခဲ့ရသည်။ ၎င်း၏ခေါင်းဆောင်မှုသည် နိုင်ငံ၏ တည်ငြိမ်မှုနှင့် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုကို အခိုင်အမာ ထိန်းသိမ်းရန် ကြိုးစားခဲ့သည့် ကာလတစ်ခုလည်း ဖြစ်သည်။

နိဂုံးချုပ်အနေဖြင့်၊ သန်းရွှေ၏ အမွေအနှစ်သည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ ခေတ်သစ်သမိုင်းကို လေ့လာရာတွင် မဖြစ်မနေ ထည့်သွင်းစဉ်းစားရမည့် အရေးပါသော အခန်းကဏ္ဍတစ်ခုဖြစ်သည်။ ၎င်း၏လုပ်ရပ်များနှင့် ဆုံးဖြတ်ချက်များသည် မြန်မာ့လူ့အဖွဲ့အစည်းအပေါ် နက်ရှိုင်းသော သက်ရောက်မှုများကို ကျန်ရစ်ခဲ့ပြီး ယနေ့တိုင် ဆွေးနွေးငြင်းခုံစရာများအဖြစ် ရှိနေဆဲဖြစ်သည်။ မြန်မာ့သမိုင်း၏ ဤရှုပ်ထွေးသော အခန်းကဏ္ဍအကြောင်း ပိုမိုသိရှိလိုပါက than shwe အကြောင်း ဆက်လက်လေ့လာနိုင်ပါသည်။

than shwe နှင့်ပတ်သတ်သော ကျွန်ုပ်တို့၏လမ်းညွှန်ကို ဖတ်ရှုသည့်အတွက် ကျေးဇူးတင်ပါသည်

Frequently Asked Questions

သန်းရွှေသည် မည်သည့်ကာလမှ မည်သည့်ကာလအထိ မြန်မာနိုင်ငံ၏ ခေါင်းဆောင်အဖြစ် တာဝန်ယူခဲ့သနည်း။

သန်းရွှေသည် ၁၉၉၂ ခုနှစ်မှ ၂၀၁၁ ခုနှစ်အထိ မြန်မာနိုင်ငံ၏ အမြင့်ဆုံးခေါင်းဆောင်အဖြစ် တာဝန်ယူခဲ့ပါသည်။ ၎င်းသည် နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့ (SLORC) နှင့် နောက်ပိုင်းတွင် နိုင်ငံတော် အေးချမ်းသာယာရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးကောင်စီ (SPDC) တို့၏ ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် တိုင်းပြည်ကို အုပ်ချုပ်ခဲ့ပါသည်။

သန်းရွှေ၏ ခေါင်းဆောင်မှုကာလအတွင်း အဓိက မူဝါဒများနှင့် ဆုံးဖြတ်ချက်များတွင် မည်သည်တို့ ပါဝင်သနည်း။

သန်းရွှေ လက်ထက်တွင် အဓိက မူဝါဒများမှာ အမျိုးသားပြန်လည်သင့်မြတ်ရေး ကြိုးပမ်းမှုများ (တိုင်းရင်းသား လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့အစည်းများနှင့် အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေး)၊ စီးပွားရေးမူဝါဒ ပြောင်းလဲမှုများ (စျေးကွက်စီးပွားရေးစနစ်သို့ အကူးအပြောင်းနှင့် နိုင်ငံခြားရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုဆွဲဆောင်ခြင်း) နှင့် အခြေခံအဆောက်အအုံ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေး (လမ်းများ၊ တံတားများ၊ ဆည်မြောင်းများ တည်ဆောက်ခြင်း) တို့ ပါဝင်ပါသည်။

သန်းရွှေ၏ အုပ်ချုပ်ရေးကာလဖြစ်သော ၁၉၉၂-၂၀၁၁ ခုနှစ်အတွင်း မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံတကာဆက်ဆံရေး အခြေအနေ မည်သို့ရှိခဲ့သနည်း။

သန်းရွှေ ဦးဆောင်သော မြန်မာနိုင်ငံသည် အနောက်နိုင်ငံများနှင့် ဒီမိုကရေစီ နှင့် လူ့အခွင့်အရေးဆိုင်ရာ ကိစ္စရပ်များကြောင့် ရှုပ်ထွေးပြီး တင်းမာသော ဆက်ဆံရေးကို ထိန်းသိမ်းခဲ့သည်။ အနောက်နိုင်ငံများက မြန်မာနိုင်ငံအပေါ် စီးပွားရေးပိတ်ဆို့မှုများ ချမှတ်ခဲ့သည်။ သို့သော်လည်း တရုတ်နိုင်ငံ၊ အိန္ဒိယနှင့် အာဆီယံနိုင်ငံများနှင့်မူ နယ်နိမိတ်ဆိုင်ရာ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှု၊ ကုန်သွယ်ရေးနှင့် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုများအပါအဝင် ကောင်းမွန်သော ဆက်ဆံရေးကို တည်ဆောက်နိုင်ခဲ့ပါသည်။

၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ ရေးဆွဲအတည်ပြုခြင်းသည် သန်းရွှေ၏ ခေါင်းဆောင်မှုအောက်တွင် မည်သို့ အခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်ခဲ့သနည်း။

၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ ရေးဆွဲအတည်ပြုခြင်းသည် သန်းရွှေ၏ ဦးဆောင်မှုအောက်တွင် အဓိက အောင်မြင်မှုတစ်ခုအဖြစ် မှတ်ယူကြသည်။ ဤဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေသည် တပ်မတော်၏ နိုင်ငံရေးတွင် ပါဝင်မှုကို အာမခံထားပြီး ၂၀၁၀ အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲအတွက် လမ်းခင်းပေးခဲ့ပါသည်။ ၎င်းသည် မြန်မာနိုင်ငံအား စစ်အုပ်ချုပ်ရေးမှ အရပ်ဘက်အစိုးရသို့ ကူးပြောင်းရာတွင် အရေးပါသော အခြေခံအုတ်မြစ်တစ်ခု ဖြစ်ခဲ့သည်။